Όλοι οι εργοδότες του ιδιωτικού τομέα που απασχολούν προσωπικό με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας θα πρέπει μέχρι την 21η Δεκεμβρίου να καταβάλλουν στους εργαζόμενους που απασχόλησαν κατά το χρονικό διάστημα από 1η Μαΐου έως 31η κάθε έτους επίδομα ή δώρο Χριστουγέννων.
Για τους εργαζόμενους στον Δημόσιο Τομέα , ΟΤΑ, ΝΠΙΔ που ανήκουν στο Κράτος ή επιχορηγούνται από αυτό και ΝΠΔΔ, καθώς και για τους συνταξιούχους όλων των ταμείων το επίδομα Χριστουγέννων καταργήθηκε με τον Νόμο 4093/2012 από 1/1/2013.
Ποιοι δικαιούνται επίδομα Χριστουγέννων :
Επίδομα Χριστουγέννων δικαιούνται όλοι οι εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα που απασχολήθηκαν με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας από 1 Μαΐου μέχρι 31 Δεκεμβρίου, ή και για τμήμα του χρονικού αυτού διαστήματος ανεξαρτήτως της ειδικότητας και της εγκυρότητας της σύμβασης εργασίας.
Επίσης επίδομα Χριστουγέννων δικαιούνται και οι Νομικοί Σύμβουλοι και Δικηγόροι των πάσης φύσεως νομικών προσώπων, επιχειρήσεων, και εκμεταλλεύσεων που αμείβονται με μισθό, όσοι εργάζονται σε γεωργοκτηνοτροφικές επιχειρήσεις (βουστάσια, λαχανόκηπους, ανθοκήπους, πτηνοτροφεία και λοιπά) εφόσον οι σχέσεις τους διέπονται από ευνοϊκότερες συλλογικές συμβάσεις εργασίας ή υπάγονται στην ασφάλιση του ΙΚΑ.
Οι εργαζόμενοι των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τέθηκαν σε αναστολή εξ αιτίας των απρόβλεπτων γεγονότων που δημιουργήθηκαν τα τελευταία έτη (covid-19, θεομηνίες) δικαιούνται και την αναλογία δώρου Χριστουγέννων για το διάστημα της αναστολής της σχέσης εργασίας το οποίο θα καταβληθεί στους δικαιούχους από τον κρατικό προϋπολογισμό. Το ίδιο ισχύει και για τους εργαζόμενους που εντάχθηκαν στο πρόγραμμα ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ.
Πώς υπολογίζεται το Δώρο Χριστουγέννων :
O τρόπος υπολογισμού διαφέρει ανάλογα με τον τρόπο αμοιβής των μισθωτών (μισθός ή ημερομίσθιο).
Όσοι εργάστηκαν όλο το χρονικό διάστημα από 1/5 μέχρι 31/12 δικαιούνται
1) ένα (1) μηνιαίο μισθό αν αμείβονται με μισθό,
2) είκοσι πέντε (25) ημερομίσθια αν αμείβονται με ημερομίσθιο.
Όσοι δεν εργάστηκαν ολόκληρο το διάστημα από 1/5 μέχρι 31/12 δικαιούνται αναλογία των ημερών εργασίας τους η οποία υπολογίζεται σε :
(2/25) του μηνιαίου μισθού τους για κάθε δεκαεννέα (19) ημέρες διάρκειας της εργασιακής σχέσης τους για τους αμειβόμενους με μηνιαίο μισθό και σε 2 ημερομίσθια αντίστοιχα για τους αμειβόμενους με ημερομίσθιο.
Το ποσό που θα προκύψει προσαυξάνεται με συντελεστή 0,04166 ή 4,1666% που είναι η αναλογία επιδόματος αδείας στο ποσό (0,5/12).
Παράδειγμα : Υπάλληλος απασχολήθηκε από 20/7 μέχρι 10/9 σε επιχείρηση με μισθό 700 ευρώ με πλήρη απασχόληση. Το Επίδομα Χριστουγέννων θα υπολογιστεί ως εξής :
Hμέρες διάρκειας της εργασιακής σχέσης 20/7 ως 10/9 : 53
Aναλογία Δώρου Χριστουγέννων: 53 x (2/19) = 5,5789
Συντελεστής Δώρου 5,5789 χ (1/25) = 0,223
Ποσό Δώρου 700 χ 0,223 = 156,21 ευρώ.
Προσαύξηση Δώρου (156,21 χ 0,041666) = 6,51 ευρώ,
Συνολικό ποσό Δώρου Χριστουγέννων (156,21 + 6,51) = 162,72 ευρώ.
Αν στο παράδειγμα ο εργαζόμενος ήταν εργατοτεχνίτης με ημερομίσθιο 32 ευρώ το ποσό του Δώρου Χριστουγέννων θα υπολογιζόταν ως εξής :
Hμέρες εργασιακής σχέσης 53
Αναλογία Δώρου 53 χ (2/25) = 4,24 ημερομίσθια δώρου
Ποσό Δώρου : 32 x 4,24 = 135,68 ευρώ,
Προσαύξηση Δώρου (135,68 χ 0,041666) = 5,65 ευρώ,
Συνολικό ποσό Δώρου Χριστουγέννων (135,68 + 5,65) = 141,33 ευρώ.
Χρονικά διαστήματα που λαμβάνονται υπόψιν στον υπολογισμό του Δώρου :
Λαμβάνονται υπόψιν για τον υπολογισμό :
- Οι ημέρες ασθένειας για τις οποίες δεν υπάρχει επιδότηση από τον ασφαλιστικό οργανισμό,
- Οι ημέρες απουσίας των γυναικών πριν και μετά τον τοκετό (8+9 βδομάδες),
- Οι ημέρες απουσίας λόγω κανονικής αδείας,
- Το χρονικό διάστημα της σπουδαστικής άδειας για συμμετοχή στις εξετάσεις,
- Ο χρόνος άδειας για λουτροθεραπεία εφόσον υπάρχει βεβαίωση από το ασφαλιστικό οργανισμό.
Αντίθετα αφαιρούνται από το χρονικό διάστημα υπολογισμού :
- Οι ημέρες αδείας άνευ αποδοχών,
- Οι ημέρες αδικαιολογήτου απουσίας,
- Οι ημέρες ασθένειας ασθένειας που επιδοτήθηκαν από τον ασφαλιστικό οργανισμό,
- Οι ημέρες απεργίας και συνδικαλιστικής άδειας.
Αποδοχές που λαμβάνονται υπόψιν για τον υπολογισμό του Δώρου :
Bάση υπολογισμού του Δώρου αποτελούν οι τακτικές αποδοχές του μισθωτού την 10η Δεκεμβρίου ή την ημέρα που λύθηκε η εργασιακή σχέση προκειμένου για αποχώρηση ή απόλυση. Περιλαμβάνουν πέρα από το μισθό και αμοιβή για νόμιμη υπερωρία, υπερεργασία, εργασία Κυριακών και αργιών, προσαυξήσεις για εργασία την νύκτα και αργίες καθώς και οικειοθελείς καταβαλλόμενες παροχές για τις οποίες δεν υπάρχει πρόβλεψη του εργοδότη για μη συνυπολογισμό στο Δώρο.
Ο απλούστερος τρόπος υπολογισμού των παραπάνω αμοιβών στο Δώρου Χριστουγέννων είναι να προσθέσουμε στο ποσό του αναλογούντος Δώρου το πηλίκο της διαίρεσης (των πρόσθετων αμοιβών διά των ημερών του διαστήματος που έλαβε τις παροχές αυτές).
Παράδειγμα : Eργαζόμενος στο χρονικό διάστημα 1/7 μέχρι 25/10 έλαβε για νόμιμη υπερωρία και υπερεργασία και νόμιμη απασχόληση την έκτη ημέρα ποσό 300 ευρώ. Ο μισθός του είναι 800 ευρώ.
Ημέρες διάρκειας εργασιακής σχέσεις 117.
Αναλογία επιδόματος Χριστουγέννων : 117 χ (2/19)= 12,32 ημερομίσθια Δώρου.
Προσαύξηση για πρόσθετη εργασία (300/117) = 2,56 μέσο ημερομίσθιο προσαύξησης.
Ημερομίσθιο (800/25) = 32 ευρώ. Με την προσαύξηση της πρόσθετης εργασίας το ημερομίσθιο Δώρου είναι 32 + 2,56 = 34,56
Ποσό Δώρου 12,32 χ 34,56 = 425,78 ευρώ,
Προσαύξηση για επίδομα αδείας : 425,78 x 0,41666 = 17,74
Συνολικό ποσό επιδόματος Χριστουγέννων 425,78 + 17,74 = 443,52 ευρώ.
Κρατήσεις και εισφορές στο Δώρο Χριστουγέννων :
Υπόκειται κανονικά σε ασφαλιστικές κρατήσεις ΕΦΚΑ καθώς και σε ΦΜΥ. Οι ασφαλιστικές κρατήσεις καταβάλλονται μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα του μηνός Φεβρουαρίου.
Χρόνος καταβολής του επιδόματος Χριστουγέννων στους δικαιούχους:
Πρέπει να καταβληθεί το αργότερο μέχρι την 21η Δεκεμβρίου.
Σε περίπτωση μη έγκαιρης ή άρνησης καταβολής του από τον εργοδότη οι εργαζόμενοι μπορούν να προσφύγουν στην οικεία Επιθεώρηση Εργασίας προκειμένου να συνταχθεί μηνυτήρια αναφορά. Η μηνυτήρια αναφορά διαβιβάζεται στον Εισαγγελέα για την άσκηση ποινικής δίωξης σε βάρος του εργοδότη ή του νόμιμου εκπροσώπου αυτού (για την περίπτωση εταιρείας κλπ.), ενώ παράλληλα διαβιβάζεται και στο οικείο αστυνομικό τμήμα για την κίνηση της αυτόφωρης διαδικασίας.
Η μη καταβολή των επιδομάτων εορτών είναι στην κατηγορία ΥΨΗΛΗ των παραβάσεων ΣΕΠΕ.
Οι απαιτήσεις των εργαζομένων από το Επίδομα Χριστουγέννων παραγράφονται μετά από 5ετία από το τέλος του έτους που ήταν απαιτητές.
Δεν επιτρέπεται να καταβληθεί σε είδος αλλά μόνο σε χρήμα.
ΕΠΙΔΟΜΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚ ΠΕΡΙΤΡΟΠΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ :
H εκ περιτροπής απασχόληση είναι μορφή μερικής απασχόλησης στην οποία παρέχεται εργασία ορισμένες μέρες την εβδομάδα κατά πλήρες όμως ωράριο.
Ο εργαζόμενος στην εκ περιτροπής απασχόληση θα λάβει Δώρο Χριστουγέννων ποσό ανάλογο των ωρών απασχόλησής του έναντι της πλήρους απασχόλησης. (Υπ. Εργασίας 36311/840/5.11.2013).
Παράδειγμα : Σε επιχείρηση με 5νθήμερο απασχόληση μισθωτός εργάζεται οκτάωρο, δύο μέρες την εβδομάδα με ωρομίσθιο 5 ευρώ. Προσλήφθηκε την 1 Ιουλίου. Τί ποσό Δώρου Χριστουγέννων θα πάρει αν εργαστεί μέχρι 31/12 ;
Ωρομίσθιο 5 ευρώ, ημερομίσθιο 5χ6,667 = 33,33 ευρώ.
Σε πλήρη απασχόληση από 1/7 μέχρι 31/12, διάστημα 184 ημερολογιακών ημερών αναλογεί ποσό Δώρου 184 χ (2/19) = 19,368 ημερομίσθια δώρου.
Αναλογικά έχουμε για το ανωτέρω χρονικό διάστημα σε πλήρη απασχόληση δηλαδή σε (5/5) της βδομάδας ή 40 ώρες αναλογούν 19,368 ημερομίσθια,
Σε (2/5) της βδομάδας ή 16 ώρες θα αναλογούν : 19,368 x (16/40) = 7,75 ή 19,368 χ (2/5) = 7,75 ημερομίσθια Δώρου. Δηλαδή ποσό 33,33 χ 7,75 = 258,31 ευρώ.
Και συνολικό ποσό Δώρου 258,31 + (258,31 χ 0,041666) = 269,07 ευρώ.
ΜΕΡΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΟ ΩΡΑΡΙΟ ΟΡΙΣΜΕΝΕΣ ΗΜΕΡΕΣ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ:
Οι εργαζόμενοι στην περίπτωση αυτή σαν Δώρο Χριστουγέννων θα λάβουν όσα ημερομίσθια λαμβάνει και ο εργαζόμενος με πλήρη απασχόληση έχοντας όμως ως βάση υπολογισμού τις μειωμένες αποδοχές και αναλόγως με τον χρόνο απασχόλησης του από 01/05 έως 31/12.
ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ ΜΕ ΣΥΜΒΑΣΗ ΟΡΙΣΜΕΝΟΥ ΧΡΟΝΟΥ Η΄ ΓΙΑ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΟΡΙΣΜΕΝΟΥ ΕΡΓΟΥ:
Δικαιούνται σαν επίδομα εορτών Χριστουγέννων, ένα (1) ημερομίσθιο για κάθε οκτώ (8) ημερομίσθια που πραγματοποιήθηκαν στην χρονική περίοδο από 1/5 μέχρι 31/12 , ή ανάλογο κλάσμα για τα κάτω από οκτώ (8ημερομίσθια που πραγματοποιήθηκαν αντίστοιχα.
ΩΡΟΜΙΣΘΙΟΙ ΚΑΙ ΕΠΙΔΟΜΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ:
Για τον υπολογισμό του επιδόματος Χριστουγέννων των εργαζομένων που αμείβονται με ωρομίσθιο αθροίζονται οι συνολικές αμοιβές που έλαβε ο εργαζόμενος από 1/5 μέχρι 31/12 ή μέχρι τη ημέρα που έληξε η εργασιακή του σχέση και το ποσό αυτό διαιρείται με τις ημέρες του χρονικού διαστήματος που εργάστηκε. Το ποσό που προκύπτει το πολλαπλασιάζουμε με τα ημερομίσθια επιδόματος Χριστουγέννων που αναλογούν στο διάστημα αυτό. Τέλος το τελικό ποσό προσαυξάνεται με 4,1666%.
Οι αποδοχές των εργαζομένων με σύμβαση ή σχέση εργασίας μερικής απασχόλησης υπολογίζονται όπως και οι αποδοχές του συγκρίσιμου εργαζόμενου και αντιστοιχούν στις ώρες εργασίας της μερικής απασχόλησης
Παράδειγμα : Kαθηγητής φροντιστηρίου ξένων γλωσσών απασχολήθηκε από 1/1 μέχρι 31/5 και από 20/9 μέχρι 31/12 με ωρομίσθιο 9 ευρώ δύο μέρες την βδομάδα (Δευτέρα και Τετάρτη) από 2 ώρες κάθε μέρα και για το διάστημα από 1/5 μέχρι 31/12 εργάστηκε 39 μέρες, ημερομίσθιο 18 ευρώ, 78 ώρες και έλαβε αμοιβή 702 ευρώ. Ποιό είναι το ποσό επιδόματος Χριστουγέννων που πρέπει να λάβει ;
Το χρονικό διάστημα 1-31/5 και 20/9 ως 31/12 περιλαμβάνει 134 ημερολογιακές ημέρες και αν ο εργαζόμενος απασχολούνταν κάθε μέρα και με πλήρες ωράριο (21 ώρες την βδομάδα για τους καθηγητές) για το αντίστοιχο διάστημα θα έπρεπε να λάβει 134χ(2/19 )= 14,105 ημερομίσθια δώρου. Επίδομα Χριστουγέννων στην πλήρη απασχόληση 14,105 χ 18 = 253,89 ευρώ. Για απασχόληση 4 ώρες την βδομάδα δικαιούται 253,89χ(4/21) = 48,36 ευρώ και με την προσαύξηση 4,1666% συνολικό ποσό 48,36 + 2,02 = 50,37 ευρώ.
ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ :
Για ορισμένες κατηγορίες μισθωτών που παρουσιάζουν ιδιομορφία με την ΥΟ. 19040/81 προβλέπεται υπολογισμός του επιδόματος με ιδιαίτερο τρόπο :
Σερβιτόροι και βοηθοί σερβιτόροι : Με τον σκοπό να λάβουν επιδόματα εορτών Χριστουγέννων και Πάσχα και οι σερβιτόροι και βοηθοί που αμείβονται με ποσοστά και εργάζονται στα εστιατόρια, ζυθεστιατόρια, οινομαγειρεία, ταβέρνες, κοσμικά κέντρα διασκεδάσεως, καφενεία, καφεζαχαροπλαστεία, αναψυκτήρια, ζαχαροπλαστεία, γαλακτοπωλεία, εξοχικά κέντρα κα συναφή καταστήματα, αυξάνονται τα ποσοστά που έχουν κανονιστεί για την αμοιβή τους από 16% σε 28%, από 13% σε 21% και από 11% σε 18%, για τις χρονικές περιόδους από τη Μεγάλη Τρίτη μέχρι και την 9η ημέρα μετά το Πάσχα και από 16 Δεκεμβρίου μέχρι 15 Ιανουαρίου επομένου χρόνου, ειδικά δε για τις κοσμικές ταβέρνες, κέντρα διασκεδάσεως, εξοχικά κέντρα και ψητοπωλεία, από το Μεγάλο Σάββατο μέχρι και την 13η ημέρα μετά το Πάσχα και από 23 Δεκεμβρίου μέχρι 22 Ιανουαρίου επομένου έτους.
Κουρεία και κομμωτήρια : Για να λάβει επίδομα Χριστουγέννων και Πάσχα και το προσωπικό των Κουρείων και Κομμωτηρίων, που αμείβεται με ποσοστά μόνο, αυξάνονται κατά 30% για 15 ημέρες πριν από το Πάσχα και από 6 Δεκεμβρίου μέχρι 5 Ιανουαρίου του επομένου χρόνου, οι τιμές των κουρευτικών και λοιπών υπηρεσιών, που παρέχονται στα ανωτέρω καταστήματα.
Το ποσό που προκύπτει από την αύξηση αυτή, μετά την παροχή από αυτό ποσού ίσου με το 8πλάσιο για το επίδομα Χριστουγέννων και 4πλάσιο για το επίδομα Πάσχα του γενικού κατωτάτου ορίου ημερομισθίου σε κάθε βοηθό κουρείου και κομμωτηρίου, μοιράζεται σε ίσα μέρη, σε όλους τους τεχνίτες και τεχνίτριες, κάθε κουρείου ή κομμωτηρίου και αποκλείονται οι προσωπικά εργαζόμενοι εργοδότες εφόσον αυτοί απασχολούν περισσότερους από ένα τεχνίτες.
Σε περίπτωση συμμετοχής των εργοδοτών στο προϊόν της ανωτέρω αυξήσεως, τα επιδόματα για τους βοηθούς αφαιρούνται από το μερίδιό τους. Κουρεία ή Κομμωτήρια, τα οποία δεν αυξάνουν, κατά τα ανωτέρω, τις τιμές, υποχρεούνται να καταβάλουν σε κάθε ένα που εργάζεται σ ‘αυτά με ποσοστά, σαν επίδομα εορτών Πάσχα ποσό ίσο με το 15πλάσιο και σαν επίδομα εορτών Χριστουγέννων ποσό ίσο με το 25πλάσιο του γενικού κατωτάτου ορίου ημερομισθίου για τους τεχνίτες-τεχνίτριες και ποσό ίσο με το 10πλάσιο για επίδομα Χριστουγέννων και το 6πλάσιο για το επίδομα Πάσχα του γενικού κατωτάτου ορίου ημερομισθίου, για τους βοηθούς κουρείων και κομμωτηρίων.
ΑΝΑΣΤΟΛΗ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (COVID-19) ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ
Σύμφωνα με ό,τι ίσχυσε για το έτος 2020 και πιστεύουμε ότι θα ισχύσει και εφέτος και θα περιλάβει και τις φυσικές καταστροφές (πυρκαγιές, πλημμύρες) :
Οι επιχειρήσεις-εργοδότες των οποίων η επιχειρηματική δραστηριότητα έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής οποτεδήποτε εντός του χρονικού διαστήματος από 1/5 έως 31/12, οι επιχειρήσεις-εργοδότες που ανήκουν στους κλάδους που πλήττονται σημαντικά, λόγω των αρνητικών συνεπειών της πανδημίας του κορωνοϊού COVID-19, καθώς και οι επιχειρήσεις-εργοδότες της παρ. 1 του άρθρου 5 του ν. 4728/2020 καταβάλλουν το επίδομα εορτών Χριστουγέννων που αναλογεί στις ημέρες πραγματικής απασχόλησης των μισθωτών τους κατά το χρονικό διάστημα από 1/5 έως 31/12.
Το ποσό του επιδόματος εορτών Χριστουγέννων, που αναλογεί στο ή στα χρονικά διαστήματα της αναστολής, καταβάλλεται από τον κρατικό προϋπολογισμό, υπολογιζόμενο επί της αποζημίωσης ειδικού σκοπού του αντίστοιχου διαστήματος.
Στην περίπτωση κατά την οποία οι εργαζόμενοι εντάχθηκαν στον μηχανισμό ενίσχυσης της απασχόλησης «ΣΥΝ-ΕΡΓΑΣΙΑ», το ποσό εκ του επιδόματος εορτών Χριστουγέννων, που αναλογεί στο χρονικό διάστημα υπαγωγής στον εν λόγω μηχανισμό και βαρύνει τους εργοδότες, καταβάλλεται από αυτούς κατά το χρόνο που ορίζεται στην υπ’ αρ. 19040/7.12.1981 κοινή υπουργική απόφαση (Β’ 742).
Το ποσό του επιδόματος εορτών Χριστουγέννων, που αναλογεί στο χρονικό διάστημα υπαγωγής στον εν λόγω μηχανισμό και βαρύνει τον κρατικό προϋπολογισμό, καταβάλλεται από το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων απευθείας στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων – εργαζομένων,
ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΜΗ ΚΑΤΑΒΟΛΗΣ ΤΟΥ ΕΠΙΔΟΜΑΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ
Η μη καταβολή των επιδομάτων εορτών κατατάσσεται στις ΥΨΗΛΕΣ ΠΑΡΑΒΑΣΕΙΣ και σε περίπτωση καθυστέρησης ή άρνησης καταβολής των αποδοχών από τον εργοδότη το Υπουργείο Εργασίας συνιστά στους εργαζόμενους :
1. Να απευθυνθούν στο αρμόδιο Τμήμα Επιθεώρησης Εργασιακών Σχέσεων του τόπου εργασίας τους και να υποβάλουν καταγγελία ή αίτηση διενέργειας εργατικής διαφοράς.
2. Να υποβάλουν μήνυση σε βάρος του εργοδότη στο οικείο αστυνομικό τμήμα.
3. Να προβούν σε επίσχεση της εργασίας τους, σύμφωνα με το άρθρο 325 Α.Κ.
4. Να θεωρήσουν την άρνηση ή την καθυστέρηση του μισθού ως μονομερή βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας τους και άρα καταγγελία της σύμβασης εργασίας, διεκδικώντας, εκτός των άλλων, και την αναλογούσα αποζημίωση απόλυσης.
5. Να επιδιώξουν δικαστικά την είσπραξη του μισθού, με άσκηση αγωγής ενώπιον των πολιτικών δικαστηρίων.
Συντακτική Ομάδα Oenet
